W Gdańsku ruszyła konferencja o odbudowie Ukrainy. W grze 10 mld euro i ponad 160 umów
Gdańsk stał się miejscem rozmów o powojennej odbudowie Ukrainy
W Gdańsku rozpoczęła się dwudniowa Konferencja na rzecz Odbudowy Ukrainy, czyli Ukraine Recovery Conference (URC), współorganizowana przez Polskę i Ukrainę. Do miasta przyjechali europejscy liderzy, przedstawiciele instytucji międzynarodowych, przedsiębiorcy oraz menedżerowie, którzy przez dwa dni mają pracować nad planem wsparcia dla kraju zniszczonego wojną. Spotkanie jest kontynuacją międzynarodowego formatu uruchomionego przez państwa G7 oraz platformę darczyńców dla Ukrainy. Głównym celem konferencji jest skoordynowanie działań związanych z odbudową oraz przyciągnięcie inwestycji potrzebnych do realizacji tego ogromnego procesu.
Znaczenie tego wydarzenia wykracza jednak poza same rozmowy o pieniądzach i kontraktach. Odbudowa Ukrainy została przedstawiona nie tylko jako zadanie inżynieryjne czy finansowe, ale także jako proces przywracania normalnego życia, bezpieczeństwa i więzi społecznych. Chodzi więc nie tylko o stawianie nowych budynków, szkół, elektrowni i infrastruktury, ale także o odbudowę wspólnoty po doświadczeniu wojny. Dla zwykłych ludzi oznacza to w praktyce powrót do podstawowych warunków codzienności: sprawnych usług publicznych, edukacji, miejsc pracy i stabilniejszej przyszłości.
"Obecność europejskich liderów jest znakiem dla Polski, Ukrainy, Europy i całego świata, że słowo 'solidarność' to nie jest pusty slogan"
Donald Tusk, Premier
"Jestem dumny, że tak wielu z was, pań i panów premierów, prezydentów, przewodniczących, przedsiębiorców, menedżerów przybyło do Gdańska. Tysiące ludzi przez dwa dni będą przygotowywać wspólnie wielki projekt - projekt odbudowy Ukrainy po wojnie"
Donald Tusk, Premier
Premier Donald Tusk podczas otwarcia konferencji podkreślał, że Europa i szerzej świat zachodni stoją dziś przed historycznym wyzwaniem. W jego ocenie chodzi o utrzymanie jedności wobec rosyjskiej agresji i niepewności, która w ostatnich latach objęła znaczną część świata. Jednocześnie zaznaczył, że istnieje wspólna wiara w to, iż Ukraina oprze się napaści, a jej odbudowa będzie możliwa dzięki solidarności partnerów. To ważny sygnał również dla mieszkańców Polski, bo stabilna Ukraina ma bezpośredni wpływ na bezpieczeństwo regionu, warunki handlu i sytuację geopolityczną w naszej części Europy.
Miliony i miliardy euro mają przełożyć się na konkretne inwestycje
Jednym z najważniejszych praktycznych efektów konferencji mają być podpisywane porozumienia i uruchamiane środki finansowe. Premier Ukrainy Julia Swyrydenko zapowiedziała, że uczestnicy oczekują zawarcia ponad 160 umów o łącznej wartości 10 miliardów euro. Jak wskazała, dokumenty te mają oddziaływać na wiele obszarów jednocześnie, w tym rozwój regionalny, działalność biznesową oraz kwestie obronne. To pokazuje, że odbudowa nie będzie ograniczać się do jednego sektora, lecz obejmie zarówno samorządy, przedsiębiorstwa, jak i bezpieczeństwo państwa.
"Oczekujemy podpisania ponad 160 umów wartych 10 mld euro"
Julia Swyrydenko, Premier Ukrainy
Dla zwykłych obywateli takie kwoty mogą brzmieć bardzo odlegle, ale ich znaczenie jest konkretne. Za dużymi umowami idą zamówienia na materiały, usługi, transport, energetykę, odbudowę szkół czy naprawę infrastruktury komunalnej. To może otwierać przestrzeń dla firm z Polski, w tym także mniejszych przedsiębiorstw działających jako podwykonawcy lub partnerzy większych projektów. W praktyce odbudowa Ukrainy może więc wpływać nie tylko na sytuację po drugiej stronie granicy, ale również na rynek pracy, eksport i współpracę gospodarczą w Polsce.
- Konferencja w Gdańsku potrwa 2 dni.
- Zapowiedziano podpisanie ponad 160 umów.
- Łączna wartość planowanych porozumień ma wynieść 10 mld euro.
- Do Ukrainy ma trafić pierwsza płatność w wysokości 3,2 mld euro.
- Środki te pochodzą z unijnej pożyczki o wartości 90 mld euro.
Istotną deklarację złożyły też instytucje unijne. Do Ukrainy ma trafić pierwsza płatność w wysokości 3,2 miliarda euro z unijnej pożyczki wartej 90 miliardów euro. To nie tylko polityczny gest, ale realne narzędzie finansowania odbudowy i stabilizacji państwa. Dla mieszkańców Ukrainy oznacza to szansę na szybsze uruchamianie inwestycji i usług, a dla partnerów z innych krajów – większą przewidywalność projektów, które wymagają długofalowego zaplecza finansowego.
"Nasze wsparcie dla Ukrainy jest konsekwentne i niezłomne, aby pomóc osiągnąć sprawiedliwy i trwały pokój"
Antonio Costa, szef Rady Europejskiej
"W dalszym ciągu wzywamy wszystkich naszych partnerów, żeby utrzymali swoje wsparcie, bowiem silna, niezależna Ukraina leży w naszym interesie"
Ursula von der Leyen, Przewodnicząca Komisji Europejskiej
Przewodnicząca Komisji Europejskiej Ursula von der Leyen zwracała uwagę, że celem nie jest wyłącznie doraźna pomoc. Ambicją Unii Europejskiej ma być wspieranie Ukrainy tak, by rozwijała się i bogaciła jako wolny europejski kraj. W tym kontekście podkreślono, że Unia Europejska stała się już największym inwestorem w Ukrainie. To ważne, bo pokazuje przesunięcie od samej pomocy ratunkowej do myślenia o trwałym rozwoju gospodarczym i włączaniu Ukrainy w europejską przestrzeń ekonomiczną.
Symbolika Gdańska ma przypominać, że z ruin można wrócić do normalności
Wybór Gdańska na miejsce konferencji nie był przypadkowy. Premier przypomniał, że to właśnie tutaj rozpoczęło się największe nieszczęście współczesnej Europy, czyli II wojna światowa. Jednocześnie Gdańsk jest dziś jednym z najbardziej wyrazistych przykładów odbudowy miasta ze zniszczeń. Oznacza to, że organizatorzy chcieli połączyć pamięć o tragedii wojny z doświadczeniem skutecznej rekonstrukcji i odnowy życia społecznego.
"To tu rozpoczęło się największe nieszczęście współczesnej Europy, jakim była II wojna światowa. Tu na własne oczy można zobaczyć, co to znaczy cud odbudowy"
Donald Tusk, Premier
Ta symbolika ma znaczenie nie tylko historyczne, ale też bardzo praktyczne. Gdańsk został po wojnie podniesiony z ruin i odbudował nie tylko swoją zabudowę, lecz także tożsamość. W odniesieniu do Ukrainy ma to być przypomnienie, że nawet po najcięższych konfliktach można wrócić do normalnego życia, jeśli odbudowie materialnej towarzyszy odbudowa zaufania, instytucji i wspólnoty. Dla zwykłych rodzin, które ucierpiały z powodu wojny, właśnie ten aspekt bywa najtrudniejszy i zarazem najważniejszy.
W wystąpieniach podczas konferencji mocno wybrzmiał też temat historii i pojednania. Podkreślono, że Ukraina słusznie chce być częścią zjednoczonej Europy, a pełne zjednoczenie zawsze wymaga rozumienia własnej historii oraz autentycznej gotowości do pojednania. Jako przykład wskazano dzisiejsze relacje Polaków, Niemców, Francuzów i Brytyjczyków, którzy mimo tragicznej przeszłości są dziś partnerami i sojusznikami. W tym ujęciu przyszłość ma być budowana na prawdzie, wzajemnym szacunku oraz odpowiedzialności za to, jak będzie wyglądała Europa po zakończeniu wojny.
Polsko-ukraińskie relacje gospodarcze mają się jeszcze zacieśnić
Konferencja ma przynieść również konkretne rezultaty dla współpracy między Polską a Ukrainą. Zapowiedziano podpisanie umów między polskimi i ukraińskimi podmiotami, które mają służyć zacieśnianiu relacji gospodarczych. To ważne z punktu widzenia przedsiębiorstw, samorządów i instytucji, które chcą uczestniczyć w przyszłych projektach odbudowy. Im więcej takich formalnych porozumień, tym łatwiej przechodzić od deklaracji do realnych inwestycji, dostaw i wspólnych przedsięwzięć.
Na marginesie URC odbywają się również spotkania dwustronne premiera z liderami państw i szefami ważnych instytucji. Wśród rozmówców znaleźli się prezes Banku Światowego Ajay Banga, kanclerz Austrii Christian Stocker oraz premier Bułgarii Rumen Radew. Takie rozmowy często nie trafiają na pierwsze strony, ale to właśnie podczas nich uzgadniane są szczegóły współpracy, finansowania i zaangażowania poszczególnych partnerów. Dla mieszkańców regionu i całej Polski najważniejsze jest to, że odbudowa Ukrainy przestaje być hasłem, a staje się procesem przekładanym na umowy, pieniądze i działania, które mogą zmieniać sytuację po obu stronach granicy.