Andrzej Komoniecki

wójt żywiecki i kronikarz
30.11.-0001 01.05.1729 Żywiec

Biografia

Andrzej Komoniecki uczył się w szkole parafialnej w Żywcu. Znał łacinę, język niemiecki oraz czeski. W 1686 wybrany na burmistrza miasta. Od 1688 pełnił urząd wójta. Godność wójtowską pełnił prawdopodobnie aż do śmierci z roczną przerwą w 1707 roku. W latach 1700–1707 był także pisarzem miejskim.

Ufundował znaki cechowe żywieckich cechów rzemieślniczych oraz kapliczkę Przemienienia Pańskiego na górze Borkowskiej (przemianowanej na Burgałowską), wznoszącej się nad miastem. W 1703 wraz z żoną ufundowali ołtarz Ukrzyżowaniadokościoła żywieckiego. W 1704 podarował także dwa ołtarze do kapliczki Przemienienia, a w 1708 ołtarz do kościoła pod wezwaniem św. Marka.

Życie prywatne: Andrzej Komoniecki był pierwszym synem Jana Komonieckiego i Magdaleny z domu Ficzkowic. Posiadał rodzeństwo; jego brat Gabriel był malarzem, autorem zdobień m.in. w kościele Milówki i w żywieckim kościele Przemienienia. Inny z braci Andrzeja, Jan Franciszek Komoniecki, został proboszczem w Milówce. Około roku 1678 zawarł związek małżeński z Zofią Kalfosowiczówną. Doczekali się licznego potomstwa. Został pochowany w Żywcu.

Działalność: Jako wójt Komoniecki podjął się zadania opracowania monografii dziejów Żywiecczyzny. Efektem jego pracy było monumentalne dzieło, kronika miasta Żywiec Chronografia albo Dziejopis Żywiecki. Komoniecki dokonał odpisów nieistniejących teraz dokumentów oraz opisał chronologicznie dzieje miasta i okolic od ok. 1400 do 1728. Jest to niejednokrotnie jedyne źródło o historii Żywca.

Komoniecki jest także autorem dwóch skróconych redakcji żywieckiej kroniki. Ponadto opracował w 1728 Rychwalda Monumenta, kronikę opisującą dzieje sanktuarium Matki Bożej w Rychwałdzie. Opracował także historię parafii w Milówce i Rajczy za lata 1623–1724. Był autorem wstępów do ksiąg żywieckich cechów.

Edytorzy drukowane Dziejopisu Żywieckiego: Tom I Chronografia do 1704 opracował i wydał w 1937 prof. Stanisław Szczotka. Nakład tomu II z tego wydania zniszczyli Niemcy paląc księgi na rynku żywieckim we wrześniu 1939 roku. W 1987 Towarzystwo Miłośników Ziemi Żywieckiej wydało całość w redakcji i opracowaniu Stanisława Grodziskiego i Ireny Dwornickiej – naukowców z Instytutu Historii Prawa Uniwersytetu Jagiellońskiego. W 2005 wydawnictwo wznowił Urząd Miasta Żywca. Rękopis dzieła prezentuje Dolnośląska Biblioteka Cyfrowa.

Zobacz pełny artykuł na Wikipedii

Osiągnięcia

Stworzenie kroniki Żywiecczyzny Chronographia albo Dziejopis Żywiecki (od około 1400 do 1728)
Opracowanie dwóch skróconych redakcji kroniki Żywieckiej
Opracowanie Rychwaldy Monumenta (1728) – kronika sanktuarium Matki Bożej w Rychwałdzie
Opracowanie historii parafii Milówka i Rajczy (1623–1724) i wstępów do ksiąg żywieckich cechów

Ciekawostki

Był pierwszym synem Jana Komonieckiego i Magdaleny z domu Ficzkowicz; miał braci Gabriela malarza i Jana Franciszka, proboszcza Milówki
Fundował kapliczkę Przemienienia Pańskiego na górze Borkowskiej i ołtarze w latach 1703–1708
Rękopisy Dziejopisu Żywieckiego są dostępne w Dolnośląskiej Bibliotece Cyfrowej

Udostępnij